İSG Belgesi Nasıl Alınır? 2026 Güncel Adım Adım Rehber

İş sağlığı ve güvenliği mevzuatında üç ayrı belge, günlük dilde aynı adla anılır. Hangisini aradığınızı belirlemek, süreci doğru başlatmanın ilk adımıdır.

Bu üç belgeden yalnızca ikincisi bir meslek yetkisi verir. Diğer ikisi, işyerinin yasal yükümlülüğünü karşılayan eğitim kayıtlarıdır.

Bir çalışan bu belgeyi kendi başvurusuyla almaz. Eğitimi vermek işverenin yükümlülüğüdür ve masrafı çalışana yansıtılamaz. Eğitim işyerinde, işyerinin kendi İSG uzmanı ve işyeri hekimi tarafından verilebileceği gibi, ortak sağlık ve güvenlik biriminden hizmet alınarak da yürütülebilir.

2 Nisan 2026 tarihli yeni yönetmelik, 2013'ten beri uygulanan düzeni birkaç noktada değiştirdi. En önemlisi, eğitimin sonunda ölçme ve değerlendirme yapılmasının artık zorunlu olmasıdır. Ayrıntılı karşılaştırma için yeni İSG eğitim yönetmeliği incelememize bakabilirsiniz.

Tehlike sınıfına göre eğitim süreleri ve tekrar aralıkları

Eğitim sonunda sınav zorunluluğu

Yeni yönetmelikle birlikte temel eğitimin sonunda ölçme ve değerlendirme yapılması zorunlu hale geldi. Sınav uzaktan, yüz yüze veya ikisi bir arada uygulanabilir. 100 puan üzerinden en az 60 puan alan katılımcı başarılı sayılır. İlk sınavda başarısız olan çalışan en fazla iki kez daha sınava girebilir, bu sınavlarda da başarısız olursa temel eğitime yeniden katılmak zorundadır.

Çalışma yeri değişikliği, iş değişikliği, iş ekipmanının değişmesi veya yeni teknoloji uygulanması gibi durumlarda ortaya çıkan risklerle ilgili eğitimler, yukarıdaki tekrar aralıkları beklenmeden verilir.

Belge nerede saklanır?

Eğitimi tamamlayan çalışan için düzenlenen belge, çalışanın özlük dosyasında saklanır. Denetimde ilk istenen evraklardan biridir. Belgenin bulunmaması, eğitimin hiç verilmemiş sayılması anlamına gelir ve idari para cezası doğurur. Güncel tutarlar için 2026 İSG cezaları yazımıza bakabilirsiniz.

Bu belge, iş güvenliği uzmanı unvanıyla çalışma yetkisi verir. Süreç üç adımdan oluşur ve adımların sırası değiştirilemez.

• Şartları karşılamak. Mühendislik veya mimarlık eğitimi veren fakültelerden mezun olmak, teknik eleman sayılmak ya da üniversitelerin iş sağlığı ve güvenliği lisans programını bitirmiş olmak gerekir. Teknik eleman tanımı, teknik öğretmenleri, fizikçi, kimyager ve biyologları, iş sağlığı ve güvenliği ön lisans mezunlarını kapsar.
• Eğitimi tamamlamak. Eğitim yalnızca Bakanlıkça yetkilendirilmiş eğitim kurumlarında alınır. Program en az 180 saat teorik ve en az 40 saat uygulamalı olmak üzere toplam en az 220 saattir. Teorik eğitimin en fazla yarısı uzaktan verilebilir, kalanı yüz yüzedir. Uygulamalı eğitim, en az bir iş güvenliği uzmanının görevlendirilmiş olduğu işyerlerinde yapılır.
• Sınavda başarılı olmak. Sınav Bakanlıkça yapılır veya yaptırılır. 100 puan üzerinden en az 70 puan alan aday başarılı sayılır.

Eğitim ve sınav şartı aranan adaylar, ancak eğitim programını tamamladıktan sonra düzenlenen sınavlara katılabilir. Belgeler, sınavı geçen adaylar için Genel Müdürlükçe elektronik ortamda düzenlenir.

Doğrudan sınava girilebilen durumlar

Her aday 220 saatlik eğitimi almak zorunda değildir. İş sağlığı ve güvenliği veya iş güvenliği programında yüksek lisans yapmış mühendis, mimar ve teknik elemanlar, eğitim şartı olmadan doğrudan B sınıfı sınavına girebilir. Aynı alanda doktora yapmış olanlara ise sınav şartı da aranmadan A sınıfı belge verilir. Genel Müdürlük veya bağlı birimlerinde en az on yıl görev yapmış mühendis, mimar ve teknik elemanlar ile bu alanda en az on yıl görev yapmış iş müfettişleri de A sınıfı belge almaya hak kazanır.

İş güvenliği uzmanlığı belgesi için mezuniyet şartı nettir ve her lisans mezunu bu şartı karşılamaz. Başvurabilecek üç grup vardır.

• Mühendislik veya mimarlık eğitimi veren fakültelerin mezunları. Makine, inşaat, elektrik, endüstri, kimya, maden, çevre, jeoloji gibi mühendislik dalları ile mimarlık bu kapsamdadır.
• Teknik eleman sayılanlar. Teknik öğretmenler, fizikçiler, kimyagerler ve biyologlar ile iş sağlığı ve güvenliği ön lisans programı mezunları teknik eleman kabul edilir.
• İş sağlığı ve güvenliği lisans programı mezunları. Üniversitelerin dört yıllık iş sağlığı ve güvenliği bölümünü bitirenler doğrudan C sınıfı sınavına başvurabilir.

Bu grupların dışında kalan bölümlerden mezun olanlar, iş güvenliği uzmanlığı belgesi alamaz. Ancak iş sağlığı ve güvenliği alanında yüksek lisans yaparak şartı sağlamak mümkündür. Sağlık meslek mensupları için ayrı bir yol vardır: hekimler işyeri hekimliği belgesi, hemşire ve sağlık memurları ise diğer sağlık personeli belgesi alır. Bunlar iş güvenliği uzmanlığı belgesinden farklı belgelerdir.

Çalışanların temel İSG eğitimi belgesinde ise mezuniyet şartı aranmaz. İşyerinde çalışan herkes, ayrım olmaksızın bu eğitimi alır.

Süre, hangi belgeyi aldığınıza göre bir günden bir yıla kadar değişir.

Uzmanlık belgesinde süreyi uzatan asıl etken eğitim değil, sınav takvimidir. Eğitimi tamamlayan aday ancak sonraki sınav döneminde sınava girebilir. Sınav dönemleri yıl içinde sınırlı sayıda açıldığı için, eğitimin bitiş tarihiyle sınav tarihi arasında beklemek gerekebilir. Sınav sonuçlarının açıklanması ve belgenin sistemde tanımlanması da ek süre alır. Planlama yaparken sınav takvimini eğitime başlamadan önce kontrol etmek, aylarca beklemenin önüne geçer.

Sınavda başarısız olan aday, eğitimi tekrar almadan sonraki sınav dönemine başvurabilir. Bu durumda süre bir sınav dönemi kadar uzar.

Sınıf, uzmanın hangi tehlike sınıfındaki işyerlerinde görev alabileceğini belirler. Kariyer basamakları arasında geçiş, belirli bir süre fiilen çalışmayı gerektirir.

C sınıfından A sınıfına ulaşmak, iki kademede toplam en az yedi yıl fiili çalışma anlamına gelir. Fiili görev, iş güvenliği uzmanlığı sözleşmesiyle belgelenir. Sürelerin sık karıştırıldığı nokta şudur: C sınıfından B sınıfına geçiş üç yıl, B sınıfından A sınıfına geçiş dört yıldır.

Belirli koşullarda alt sınıf uzmanların üst sınıf işyerlerinde görevlendirilmesi mümkündür. Bu istisnayı B ve C sınıfı uzmanların üst sınıf görevlendirmesi yazımızda ele aldık.

Elliden az çalışanı bulunan ve az tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde işveren veya işveren vekili, Bakanlıkla protokol yapan kurumlarda eğitimi tamamlayarak kendi işyerinin iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerini yürütebilir. Eğitimi tamamlayanlara İş Sağlığı ve Güvenliği Hizmetlerinin Yürütümüne İlişkin İşveren veya İşveren Vekili Eğitimi Tamamlama Belgesi düzenlenir.

Bu belgeyle işveren, iş güvenliği uzmanı ve işyeri hekimine verilen görevleri işe giriş ve periyodik muayeneler ile tetkikler hariç olmak üzere yürütebilir. Muayene ve tetkikler için yine hekime başvurmak gerekir. İşveren, bu hizmetler için çalışan başına ayda en az 10 dakika ayırmak zorundadır. Onaylı defter tutma zorunluluğu yoktur, ancak diğer belge ve kayıt düzenleme yükümlülükleri devam eder.

Kapsam ve sınırlar için 50'den az çalışanlı işyerlerinde uzman ve hekim zorunluluğu yazımıza bakabilirsiniz.

Belge e-Devlet üzerinden başvuruyla alınmaz, ancak alındıktan sonra e-Devlet ve İSG-KATİP üzerinden görüntülenir. İSG-KATİP, iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinin Bakanlıkça kayıt, takip ve izlenmesi için kullanılan sistemdir.

İş güvenliği uzmanlığı belgesi, sınavı geçen adaylar için Genel Müdürlükçe elektronik ortamda düzenlenir ve sistemde tanımlanır. Uzmanın bir işyerinde görevlendirilmesi de İSG-KATİP üzerinden yapılan sözleşmeyle kayda geçer. İşveren tarafındaki onay adımlarını İSG-KATİP rehberimizde adım adım anlattık.

Çalışanların temel İSG eğitimi belgesi ise merkezi bir sistemde tutulmaz. Bu belge işyerinde, çalışanın özlük dosyasında saklanır.

Arama sonuçlarında sıkça karşılaşılan ücretsiz veya e-Devlet onaylı İSG sertifikası programlarının çoğu, üniversitelerin sürekli eğitim merkezleri tarafından verilen katılım belgeleridir. Bu belgeler kişisel gelişim veya staj başvurusu için değerlidir, ancak iş güvenliği uzmanı olarak çalışma yetkisi vermez.

Uzman olarak görevlendirilebilmek için belgenin, Bakanlıkça yetkilendirilmiş bir eğitim kurumunda alınan 220 saatlik programın ve Bakanlık sınavının sonucunda düzenlenmiş olması şarttır. Bir işyerinde uzman olarak görevlendirilecek kişinin geçerli iş güvenliği uzmanlığı belgesine sahip olması zorunludur. Ücretsiz alınan katılım belgeleriyle bu görevlendirme İSG-KATİP üzerinden yapılamaz.

Tek bir rakam vermek doğru olmaz, çünkü maliyet aradığınız belgeye göre değişir ve kalemlerin bir kısmını Bakanlık, bir kısmını eğitim kurumu belirler. Ödemenin nereye yapıldığını bilmek, karşılaştırma yaparken en çok işe yarayan bilgidir.

Uzmanlık belgesi için eğitim kurumu ücretleri kurumdan kuruma ve sınıfa göre değişir. Sınav başvuru ücreti ile belge bedeli ise piyasa koşullarına göre değil, ilgili dönemin resmi kılavuzuna ve Bakanlık tarifesine göre belirlenir. Bu iki kalemin güncel tutarını sınavı düzenleyen kurumun o döneme ait başvuru kılavuzundan doğrulamanızı öneririz, çünkü tutarlar her sınav döneminde yeniden ilan edilir.

Eğitim kurumu seçerken tek ölçüt fiyat olmamalıdır. Kurumun Bakanlıkça yetkilendirilmiş olması zorunludur ve yetki belgeleri beş yılda bir vize edilir. Vize süresi dolmuş bir kurumun eğitim programları onaylanmaz, bu da adayın sınava girememesi anlamına gelir.

Beş yılda bir vize

Yönetmelik kapsamında yetkilendirilen kişi ve kurumlara ait yetki belgelerinin beş yılda bir vize ettirilmesi zorunludur. Vize için mevzuata uygunluğun sürdürülmesi ve Bakanlıkça belirlenen vize bedelinin ödenmesi gerekir. Vize süresinin bitiminden itibaren üç ay içinde işlem tamamlanmazsa yetki belgesi geçerliliğini yitirir. Belgenizin vize tarihini takvime almak, sonradan telafisi zor bir kayıp yaşamamak için önemlidir.

Görevlendirme süreleri

Belge sahibi olmak tek başına yeterli değildir. Uzmanın bir işyerine ayırması gereken süre, işyerinin tehlike sınıfına ve çalışan sayısına göre hesaplanır. İşverenlerin sözleşme yaparken en çok gözden kaçırdığı nokta budur.

Hesaplanan çalışma süresi bölünerek birden fazla uzmana verilemez. Çalışan sayısı eşiğin tam katlarını aştığında, kalan çalışan sayısı için ek görevlendirme yapılır.

İşveren tarafında ne değişir?

Bir işverenin sorumluluğu, uzmanın belgesini görmekle bitmez. Belgenin sınıfı işyerinin tehlike sınıfına uygun olmalı, görevlendirme İSG-KATİP üzerinden sözleşmeye bağlanmalı ve ayrılan süre mevzuattaki asgari süreyi karşılamalıdır. Bu üç şarttan biri eksikse, uzman görevlendirilmiş sayılmaz ve işyeri denetimde yükümlülüğünü yerine getirmemiş kabul edilir.

Çalışan eğitimlerinde de sorumluluk işverendedir. Eğitimin verilmiş olması yetmez, süresinin tehlike sınıfına uygun olması, tekrar aralığının kaçırılmaması ve ölçme değerlendirme kaydının tutulması gerekir. Bu kayıtların düzenli tutulması, iş kazası sonrası açılan davalarda işverenin en güçlü savunma belgesidir.