İşyerinde Kaç İlkyardımcı Bulunmalı? Zorunluluk, Eğitim ve Belge Süreleri

İşyerinde kaç ilkyardımcı bulundurmak zorunludur?

Oran, işyerinin tehlike sınıfına göre değişir. İlkyardım Yönetmeliği'nin 19. maddesi bunu üç satırda belirler.

İşyerinizin tehlike sınıfını bilmiyorsanız tehlike sınıfı hesaplama aracını kullanabilirsiniz. NACE koduna göre tam liste tehlike sınıfları listesinde yer alıyor.

Örnek hesaplama

Aşağıdaki tablo üç farklı işyeri için asgari ilkyardımcı sayısını gösterir.

Vardiya sayısı arttıkça bu sayılar da artar. İki vardiya çalışan çok tehlikeli bir tesis, her iki vardiyada da oranı sağlamak zorundadır.

İlk yardım eğitimini kimler alabilir?

Yönetmeliğin 22. maddesine göre ilkyardımcı olacak kişinin en az ilkokul mezunu olması gerekir. Başka bir eğitim ya da meslek şartı yoktur. Uygulamada işveren, ilkyardımcıları seçerken üç ölçüte bakar: vardiyalarda sürekliliği olan çalışanlar, riskin yoğunlaştığı bölümde görev yapanlar ve olay anında sahada bulunma ihtimali yüksek olanlar.

Yalnızca yönetici kadrosundan ilkyardımcı seçmek yaygın bir hatadır. Kaza çoğunlukla üretim alanında olur, ilkyardımcının da orada olması gerekir.

İlk yardım eğitimi kaç saat sürer?

Yönetmeliğin 20. maddesi eğitim sürelerini tek tek belirler.

Katılımcıların eğitim süresinin tamamına devam etmesi zorunludur. Devamsızlık yapan katılımcı sınava alınmaz. Bu nedenle 16 saatlik eğitim genelde iki tam güne yayılır ve çalışma planının buna göre yapılması gerekir.

Otomatik eksternal defibrilatör tarafındaki mevzuat değişikliğini OED yönetmeliği yazımızda ele aldık.

İlk yardım sertifikası nasıl alınır? Adım adım

1. Yetkili merkez seçilir. Eğitim, Sağlık Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş ilkyardım eğitim merkezi tarafından verilmelidir.
2. Katılımcı listesi hazırlanır. İşveren, tehlike sınıfına göre gereken sayıyı ve vardiya dağılımını dikkate alarak listeyi oluşturur.
3. 16 saatlik eğitim tamamlanır. Devam zorunludur, eksik katılım sınav hakkını ortadan kaldırır.
4. Teorik sınava girilir. Başarısız olan katılımcı uygulamalı sınava alınmaz.
5. Uygulamalı sınava girilir. Beceri rehberleri üzerinden değerlendirme yapılır.
6. Belge düzenlenir. İl sağlık müdürlüğü onayının ardından ilkyardımcı belgesi ve kimlik belgesi verilir.

Sınav nasıl yapılır, kaç puan gerekir?

Katılımcının başarılı sayılabilmesi için teorik ve uygulamalı sınavların her birinden 100 tam puan üzerinden en az 85 puan alması gerekir. Bu, İSG mevzuatındaki en yüksek geçme barajlarından biridir ve eğitimin ciddiyetini gösterir.

Sınav kurallarına uymadığı için hakkında tutanak tutulan katılımcı, ilk sınav hakkından başarısız sayılır. Sınavlar hafta sonu veya mesai saatleri dışında, il sağlık müdürlüğünce belirlenen tarihlerde yapılabilir.

İlkyardımcı belgesi kaç yıl geçerlidir?

İlkyardımcı belgesinin geçerlilik süresi üç yıldır. İlkyardım eğitmeni yetki belgesinin geçerlilik süresi ise beş yıldır.

Üç yılın sonunda güncelleme eğitimi alınmazsa belge geçersiz hâle gelir. Belge geçersiz olduğunda işyeri, zorunlu ilkyardımcı oranını sağlamamış duruma düşer. Bu nedenle belge tarihlerinin takibi, İSG dosyasının rutin bir parçası olmalıdır.

Güncelleme eğitimi ne zaman alınır?

Güncelleme eğitimi 8 saattir ve eğitimin beceri rehberlerinin tamamı katılımcılara uygulatılır. 27 Aralık 2025 tarihli ve 33120 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan değişiklikle belge yenileme süreleri yeniden düzenlenmiş, güncelleme eğitiminin belge geçerlilik süresi dolmadan önceki üç ay içinde planlanması esası getirilmiştir.

Değişikliğin tamamını İlkyardım Yönetmeliği değişikliği yazımızda madde madde inceledik.

İlk yardım eğitimi ücreti nasıl belirlenir?

Ücret serbest değildir. Her ilde bir ücret tespit komisyonu her yılın ocak ayı başından şubat ayı sonuna kadar toplanır ve ücretleri yıllık olarak belirler. Belirlenen ücretler onaylanarak yürürlüğe girer. Komisyon süresi içinde oluşturulamazsa bir önceki yılın ücreti geçerli olur.

İki eğitim ücretsizdir: temel yaşam desteği eğitimi ve afetlerde ilkyardım eğitimi. Bu iki eğitim, zorunlu ilkyardımcı sayısına ek olarak çalışan farkındalığını yükseltmek isteyen işyerleri için maliyetsiz bir imkândır.

İlk yardım eğitimi nereden alınmalı?

Eğitim, Sağlık Bakanlığı tarafından yetkilendirilmiş ilkyardım eğitim merkezleri tarafından verilir. Yetkisiz bir kuruluştan alınan belge geçersizdir ve denetimde kabul edilmez. İşveren açısından kontrol edilecek üç şey vardır: merkezin yetki belgesi, eğitmenin yetki belgesi ve belgenin il sağlık müdürlüğü onayından geçmiş olması.

Artı Danışmanlık kendi ilkyardım eğitim merkezi üzerinden kurumsal gruplara eğitim veriyor. Kapsam, takvim ve grup büyüklüğü için İlk Yardım Eğitimi sayfamıza bakabilirsiniz.

İlkyardımcı bulundurmayan işverene ne olur?

İlk yardım, yangınla mücadele ve tahliye görevlendirmeleri 6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'nun acil durumlara ilişkin hükümleri kapsamındadır. Yükümlülüğün yerine getirilmemesi idari para cezası doğurur ve ceza her bir yükümlülük için ayrı ayrı uygulanır. Güncel tutarları 2026 İSG cezaları yazımızdaki tablodan görebilirsiniz.

Cezanın ötesinde asıl mesele şudur: iş kazasından sonra ilk birkaç dakikada müdahale edecek eğitimli kişi yoksa, sonuç doğrudan ağırlaşır. Denetimde aranan belge ile sahada işe yarayan yetkinlik aynı şey değildir. Tatbikat ve tazeleme yapılmayan bir ilkyardımcı kadrosu, kâğıt üzerinde vardır ama olay anında yoktur.

Acil durum organizasyonunun tamamı için acil durum yönetimi sayfamızı inceleyebilirsiniz.

İlgili Yazılar

Daha İyi İSG Lideri Olmak: Liderlik Becerileri ve Güvenlik Kültürü

Yazıyı Oku →

Kimyasal Maddeler Yönetmeliği Revizyonu: Değişiklikler ve Uyum Rehberi

Yazıyı Oku →